Financieel perspectief

In onderstaande tabel treft u in meerjarenperspectief de financiële positie van de gemeente Vlaardingen aan. In deze tabel zijn de vastgestelde meerjarenbegroting 2026-2029, de genomen raadsbesluiten tot april (2e VGR 2025) en de concept 1e voortgangsrapportage 2026 verwerkt. 

Bij het opstellen van deze Voorjaarsnota is de meicirculaire van het gemeentefonds nog niet ontvangen. De financiële effecten hiervan, waaronder eventuele compensatie vanuit het Rijk, zijn daarom nog niet verwerkt in deze Voorjaarsnota en worden betrokken bij de verdere uitwerking van de begroting 2027.

Als gemeente streven wij naar een begroting die structureel in evenwicht is, omdat we dan niet afhankelijk zijn van incidentele mee- of tegenvallers en gesteld staan tegen eventuele risico’s en onzekerheden.

De begroting is in alle jaren van het meerjarenperspectief niet structureel sluitend. Daarmee voldoen wij niet aan de wetgeving van de BBV waaraan de provincie de gemeentebegroting toetst. De provincie toetst de begroting dan ook op het structureel evenwicht in het eerstvolgende (2027) of laatste jaar (2030). 

Een structureel sluitende begroting betekent dat alle structurele lasten worden gedekt door structurele baten, zoals het hoort bij solide financiën. Het structureel evenwicht geeft een beeld van het begrotingssaldo na eliminatie van alle incidentele lasten, baten en reservemutaties. Hierdoor ontstaat inzicht in de robuustheid van de begroting. De achterliggende gedachte hierbij is dat een begroting waarin structurele lasten worden gedekt door incidentele baten op termijn niet houdbaar is en leidt tot een ongunstige financiële positie.

Om een structureel sluitende begroting te realiseren zijn ombuigingen nodig. Van belang daarbij is dat de ombuigingen met concrete maatregelen op programmaniveau in de begroting 2027 moeten worden opgenomen.

Ten behoeve van de jaarrekening 2025 is in het voorjaar van 2026 de risico-inventarisatie opnieuw herijkt. Hierbij zijn zowel bestaande risico’s als nieuwe ontwikkelingen beoordeeld op kans en financieel effect. Op basis hiervan is een geactualiseerde Monte Carlo-analyse uitgevoerd. Uit deze analyse volgt dat het benodigd weerstandsvermogen uitkomt op € 33,68 miljoen.

De beschikbare reserve voor resultaatbestemming 2025 bedraagt € 57,5 miljoen. Dit resulteert in een weerstandsratio van 1,7, waarmee op dit moment sprake is van voldoende buffer om de geïdentificeerde risico’s op te vangen. Hiermee voldoet de gemeente aan haar beleidsmatige uitgangspunten ten aanzien van het weerstandsvermogen.

In de 1e Voortgangsrapportage 2026 en de Voorjaarsnota 2026 is slechts een beperkt aantal mutaties in de risico’s te benoemen. Zo is het in de begroting opgenomen risico met betrekking tot de bestrijding van de Japanse duizendknoop bij Park Vijfsluizen komen te vervallen in de risicoparagraaf, aangezien hiervoor in de 1e Voortgangsrapportage aanvullend budget beschikbaar wordt gesteld. De Japanse duizendknoop blijft op zich inhoudelijk nog wel punt van aandacht (risico).

Tegelijkertijd moet worden vastgesteld dat er dit jaar en in de aankomende jaren sprake is van structurele tekorten. Deze ontwikkeling zal een neerwaarts effect hebben op de beschikbare reserves en daarmee op het weerstandsvermogen. Indien de huidige financiële ontwikkelingen zich voortzetten, wordt verwacht dat de weerstandsratio in 2028 onder de 1 zal dalen. Dit betekent dat de beschikbare weerstandscapaciteit dan onvoldoende is om de geïnventariseerde risico’s volledig af te dekken.

Deze prognose onderstreept het belang van blijvende aandacht voor risicobeheersing, financiële discipline en het tijdig bijsturen van beleid. Bij toekomstige P&C-momenten zal de raad hierover nader worden geïnformeerd, mede op basis van geactualiseerde financiële vooruitzichten en een eventuele herijking van het risicoprofiel.