Kunst, Cultuur en Erfgoed

Actuele ontwikkelingen

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Actuele ontwikkelingen

Jaarlijks thema
Jaarlijks staan we, in het kader van kunst, cultuur en erfgoed, stil bij een belangrijke gebeurtenis voor de stad. De aanleiding voor het thema van 2027 is de bouw van de voormalige buitenplaats in 1627. Deze is gebouwd door de ambachtsheer Willem van Ruytenburch, bekend als ‘de man in het geel' van de Nachtwacht van Rembrandt van Rijn. Het jaarlijkse thema wordt dan ook opgehangen aan Willem van Ruytenburch.

Kunst in de stad
Wij blijven nieuwe initiatieven ontwikkelen op het gebied van kunst in de openbare ruimte. Daarmee ontwikkelt Vlaardingen zich nog meer als een stad waar kunst niet alleen in het museum en in galeries te vinden is, maar ook buiten op straat. Van monumentale beelden tot muurschilderingen, met werken van zowel Vlaardingse als (inter)nationale kunstenaars. We bouwen aan een stad waar kunst niet alleen te zien is, maar ook gevoeld en gedeeld wordt. Door de Vlaardingers zelf en door mensen die onze stad bezoeken. Ook in specifieke ontwikkelgebieden zetten wij ons in om de omgeving met kunstuitingen aantrekkelijker te maken.

Erfgoed
In 2027 komt de nieuwe Subsidieverordening Monumenten. De huidige Subsidieverordening Monumenten is immers sterk verouderd en toe aan een update. De nieuwe verordening voorziet in regels ten aanzien van subsidies voor instandhoudingswerkzaamheden aan gemeentelijke monumenten en beeldbepalende panden en de onderhoudssubsidie voor molen Aeolus.

Erfgoed wordt nadrukkelijk meegenomen bij gebiedsontwikkelingen. Historische plekken, zoals de KW-haven, worden ontwikkeld met respect voor het bestaande karakter en de geschiedenis van de stad.

Cultuurnota en -visie
De cultuurnota ‘Actief en inclusief’ 2022-2025 wordt vernieuwd. Conform de standaardbeleidscyclus 2025-2028 stellen we een nieuwe cultuurvisie en de cultuurnota op. Nieuw en actueel beleid voor de lange termijn biedt kansen om opnieuw de aansluiting met maatschappelijke ontwikkelingen, veranderende behoeften van inwoners en het culturele veld te vinden. De cultuurvisie zal een samenhangend en toekomstgericht kader bieden waarmee de gemeente onderbouwde keuzes kan maken op het gebied van cultuur.

Zoals opgenomen in het coalitieakkoord 2026-2030 ‘Durven Doen’, gaan we het gesprek aan met de culturele instellingen om te kijken waar kansen liggen voor nog meer onderlinge samenwerking en versterking. Ook zetten we ons ervoor in om de culturele instellingen,  waar mogelijk, meer betalende bezoekers aan te laten trekken. Met betrekking tot de prestatieafspraken zetten we nog meer in op monitoring van bereik, bezoekers, zichtbaarheid en impact. Museum Vlaardingen krijgt de opdracht een concept te ontwikkelen dat aansluit bij de Vlaardingse maritieme geschiedenis.

Archiefwet 
De nieuwe Archiefwet zal per 1 januari 2027 in werking treden. Met de nieuwe Archiefwet wordt blijvend te bewaren overheidsinformatie al na tien jaar overgebracht naar een openbare archiefinstelling. Informatie gaat dan ook sneller dan nu naar de archiefdienst; momenteel gebeurt dit na twintig jaar. De archiefdienst draagt zorg voor het eeuwig leesbaar en bruikbaar houden van de informatie, zodat archiefdiensten sneller de informatie openbaar beschikbaar kunnen aanbieden. Ook speelt de nieuwe Archiefwet beter in op de huidige tijd waarin het merendeel van de informatie digitaal gecreëerd wordt. Het voornemen is om gelijktijdig met de nieuwe Archiefwet ook het Archiefbesluit en de Archiefregeling in werking te laten treden. Dit zijn de uitvoeringsregelingen van de Archiefwet. Het stadsarchief beheert en ontsluit ook het archief van de gemeente Maassluis. Mede door de komst van de nieuwe Archiefwet herijken we deze dienstverlening.

Digitalisering archieven / E-Depot / Collectiebeheer / Archiefbeheer
De website www.GeschiedenisvanVlaardingen.nl is in 2026 vernieuwd en weer toegankelijk voor publiek. In 2027 blijven wij de website verder doorontwikkelen. De verschillende kunst- en erfgoedcollecties van de gemeente kunnen via deze website geraadpleegd worden door iedereen.

Om de digitale documenten te preserveren en voor de toekomst permanent beschikbaar te houden, maken wij sinds 2025 gebruik van een digitaal depot (e-depot). In de komende jaren zal dit depot verder gevuld worden met digitale documenten van de gemeenten Vlaardingen en Maassluis, wanneer zij hun digitaal archief overbrengen. Daarnaast biedt het e-depot ook kansen om andere digitale archieven toekomstbestendig te bewaren.

Huisvesting van onze collecties
De krappe en gebrekkige staat van de depotruimtes voor alle collecties blijft een zorg. Wij verkennen de mogelijkheden naar een andere, gezamenlijke huisvesting van onze kunst- en erfgoedcollecties die geschikt is voor goede opslag en toegankelijk is voor publiek.

Bibliotheek
De eigenaar van de Grote Kerk, Stadsherstel Maassteden BV, werkt samen met bibliotheek De Plataan en de gemeente aan de transformatie van de Grote Kerk naar een bibliotheek en Huiskamer van de stad.

In 2027 is de nieuwe Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (ook wel: Bibliotheekwet) van kracht. In de nieuwe Bibliotheekwet is de beschikbaarheid en bereikbaarheid voor de fysieke bibliotheek structureel gewaarborgd door de invoering van een wettelijke zorgplicht voor gemeenten. Deze zorgplicht houdt in dat iedere gemeente voorziet in ten minste één bibliotheekvoorziening die (a) de vijf functies uitvoert, (b) beschikt over een fysieke collectie en (c) professioneel bemand is. (De vijf functies genoemd onder a zijn: (1) het ter beschikking stellen van kennis en informatie, (2) het bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie, (3) het bevorderen van lezen en het laten kennismaken met literatuur, (4) het organiseren van ontmoeting en debat, en (5) het laten kennis maken met kunst en cultuur.) Conform de verplichtingen uit de nieuwe Bibliotheekwet zullen wij na overleg met bibliotheek De Plataan in een meerjarenplan beschrijven op welke manier wij invulling geven aan de zorgplicht. Dit meerjarenplan zal in 2027 worden gepubliceerd. De zorgplicht treedt drie jaar na publicatie van de nieuwe Bibliotheekwet in werking.

Streekomroep
Per 1 november 2026 treedt de nieuwe Wet versterking lokale publieke omroepen (een aanpassing van de Mediawet 2008) in werking, waarna tot 1 januari 2028 een overgangsperiode volgt. Deze wetswijziging zorgt voor een nieuwe inrichting van het stelsel van lokale omroepen, waarbij de instandhoudings- en financieringsplicht van gemeenten voor de eigen omroep (als voorwaarde voor de uitvoering van de wettelijke omroeptaak) verdwijnt en overgaat naar het Rijk. Het Rijk hanteert een verdeelsleutel die – zoals het er nu naar uitziet – op een lager bedrag uitkomt dan wat de streekomroep de afgelopen jaren heeft ontvangen. Eventuele gemeentelijke financiering is in het nieuwe stelsel aanvullend. In 2027 moet bezien worden welke kwaliteit de streekomroep kan leveren met de bijdrage van het Rijk en of dat van voldoende niveau is en conform het nieuwe stelsel.

De inwerkingtreding van de nieuwe Mediawet en daarmee de daadwerkelijke start van het nieuwe stelsel is uitgesteld naar 1 januari 2028. Robuuste en professionele lokale journalistiek, ter versterking van de lokale democratie, is de kern en bestaansreden van het nieuwe stelsel.

Evenementen
We geven verdere uitvoering aan de ‘Evenementenvisie 2025-2035 – vertellen, vermaken en verbinden’, door in 2027 aan de slag te gaan met de uitvoering van de evenementennota. Deze nota vormt de basis voor de verdere doorontwikkeling van het evenementenbeleid. In 2027 werken we gericht aan de diverse ambities uit de visie, variërend van onderzoek, participatie en samenwerking tot het verbeteren van gebruiksvriendelijkheid en het vergroten van levendigheid. Zo blijven we bouwen aan een toekomstbestendig, divers en aantrekkelijk evenementenaanbod voor Vlaardingen.

Zoals opgenomen in het coalitieakkoord 2026-2030 ‘Durven Doen’, zetten wij ons in voor een groter jaarlijks terugkerend bevrijdingsfestival in Vlaardingen, onderzoeken wij de mogelijkheden om het organiseren van evenementen in Vlaardingen te vereenvoudigen en kijken wij uit naar een nieuwe locatie voor het stadsstrand. Ook nemen wij interne processen onder de loep; organisatoren van evenementen moeten tijdig weten waar zij aan toe zijn, zowel bij vergunningen als subsidies.

In 2027 is er minder budget voor evenementen, waardoor er minder, minder vaak of kleinere evenementen in de stad worden georganiseerd.

Verdrag van Faro
In 2024 heeft Nederland het Verdrag van Faro ondertekend, waarbij de mens en de samenleving centraal worden gezet in hun relatie met erfgoed. In samenwerking met KADE40 is een verkenning gestart waarbij we met diverse groepen in Vlaardingen hebben onderzocht wat zij zien als Vlaardingse geschiedenis. Na afronding van deze verkenning in 2026 kan in 2027 een volgende stap worden gezet, waarbij de Vlaardingse bevolking wordt uitgenodigd om met initiatieven te komen.  

Financieel meerjarenperspectief

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Financieel meerjarenperspectief

Financiële ontwikkelingen 
De nieuwe beleidsmatige ontwikkelingen met financiële consequenties worden in de onderstaande tabel weergegeven:

Bedragen x € 1.000) 2027 2028 2029 2030
Ombuigingen Aframen ongebruikt budget culturele instellingen 163 163 163 163
Ombuiging evenementenbudget 200 200 200 200
Coalitieakkoord Bevrijdingsfestival -100 -100 -100 -100
Totaal 263 263 263 263

Toelichting financiële ontwikkelingen

Ombuigingen

Aframen ongebruikt budget culturele instellingen
In de begroting zijn budgetten per culturele instelling opgenomen. In de huidige begroting is per instelling een verschil zichtbaar tussen het bedrag dat in 2026 is ontvangen en het bedrag dat is begroot. Er wordt niet meer subsidie beschikt dan in de basis nodig is om de activiteiten uit te voeren. Tot nu toe kon het resterende budget worden ingezet als incidentele subsidie wanneer dit bij een instelling nodig of wenselijk was. Het totaal van deze onderschrijding is circa € 160.000.

Ombuiging evenementenbudget
Voorgesteld wordt om het evenementenbudget met € 200.000 te verlagen en deze ombuiging voor € 100.000 in te zetten ten behoeve van het subsidiëren van de organisatie van een bevrijdingsfestival en € 100.000 voor de inzet van een extra vergunningverlener. Deze ombuiging houdt in dat er structureel minder, minder vaak of kleinere evenementen in de stad zullen zijn.

Coalitieakkoord

Bevrijdingsfestival
In het coalitieakkoord is de ambitie opgenomen om stil te staan bij onze vrijheid met een groter jaarlijks terugkerend bevrijdingsfestival in Vlaardingen. Vanaf 2027 wordt hiervoor structureel € 100.000 beschikbaar gesteld. Dit bedrag wordt binnen de voorgestelde ombuiging van € 200.000 op het budget voor evenementensubsidies vrijgemaakt. Omdat de programmering van het bevrijdingsfestival nog niet is vastgesteld, worden de mogelijkheden en de definitieve kosten in 2027 verder uitgewerkt. De beschikbare € 100.000 vormt daarbij het structurele budget voor het festival.

Ambities

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Ambities

Ambitie 21 - Kunst, Cultuur & Erfgoed

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Ambities - Ambitie 21 - Kunst, Cultuur & Erfgoed

Vlaardingen is een aantrekkelijke woonstad. Ze ademt haar verleden uit. Haar geschiedenis is bij velen bekend en wordt benut. De vele evenementen en uitingen van kunst en cultuur zijn drukbezocht. Rijk en arm, jong en oud, ongeacht afkomst of geaardheid doen er actief of passief aan mee. 

Om bij te dragen aan deze ambitie voeren wij de volgende acties uit:

Acties

Indicatoren

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Indicatoren

Binnen het Programma Kunst, Cultuur & Erfgoed zijn er geen verplichte indicatoren. Eerder hebben we de bezoekersaantallen laten zien,. Dat doen we ook dit jaar. Het gaat daarbij om de volgende instellingen: Bibliotheek de Plataan, Stadsgehoorzaal, Kroepoekfabriek, KADE40, Museum Vlaardingen en festivals.

Lokale indicatoren
Publieksparticipatie (bezoekersaantallen x 1.000) Bron 2020 2021 2022 2023 2024 2025
Bibliotheek de Plataan (bezoekers fysiek en digitaal) Bibliotheek 181,9 178,3 198,5 227,4 228,2 239,4
Stadsgehoorzaal St. Stadspodium 30,6 43,1 65,7 64 84,6 86,8
Kroepoekfabriek Kroepoekfabriek 10 13,7 31,3 31,2 24 24,8
Kade 40 KADE40 54,9 75,8 68,2 84,5 89,3 101,7
Museum Museum Vlaardingen 7,5 13 11 17,8 12,6 13,8
Festivals Organisatoren festivals 20 27 200,5 128,2(*) 175,3 184,2
Viering 750 jaar Stichting 750 jaar 0 0 0 134,3(*) 0 0
(*)Totaal 262,2 (x1.000) bezoekers
Bron: Rapportages culturele instellingen en organisatoren gecombineerd met een gemeentelijke inschatting bij de festivals.

Verbonden partijen

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Verbonden partijen
Stadsherstel Maassteden
Stadsherstel Maassteden richt zich op de combinatie van beschermen, (her)benutten en beleven van cultureel erfgoed in Maassluis, Schiedam en Vlaardingen. Zij wil op duurzame wijze bijdragen aan de versterking van het historische karakter en de leefbaarheid van deze steden en omgeving door het verwerven, restaureren en exploiteren van panden met een cultuurhistorische waarde. De gemeente is vooral betrokken bij de koers van deze besloten vennootschap in Vlaardingen.

Baten en Lasten meerjarig

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Baten en Lasten meerjarig
Kunst, Cultuur en Erfgoed Bedragen x € 1.000 Begroting 2026 na wijziging 2027 2028 2029 2030
Lasten 14.090 12.837 12.240 12.236 12.134
Baten 1.663 2.083 2.083 2.083 2.083
Saldo van Baten en lasten -12.427 -10.753 -10.156 -10.153 -10.051
Toevoegingen reserves 41 41 0 0 0
Onttrekkingen reserves 1.887 375 19 22 49
Geraamd resultaat -10.580 -10.419 -10.137 -10.130 -10.001

Reserves en voorzieningen

Terug naar navigatie - Kunst, Cultuur en Erfgoed - Reserves en voorzieningen

Binnen dit programma zijn de volgende reserves en voorzieningen:

Reserves (x € 1.000) 01/01/2027 Toevoeging Onttrekking 31/12/2027
Reserve Archeologie 44 0 0 44
Reserve Beeldende Kunst 52 0 0 52
Reserve bijdrage onderhoud Aeolusmolen 122 41 0 162
Reserve Verhuizing Bibliotheek 375 0 375 0
Totaal reserves 593 41 375 258

Reserve Archeologie
De reserve is ingesteld voor specifieke uitgaven die niet in het jaarlijkse budget zijn voorzien en wordt gebruikt om verschillende meerjarige projecten mee te financieren. Anderzijds vindt een storting plaats wanneer de uitgaven lager zijn dan het jaarbudget.

Reserve Beeldende kunst
Beeldende kunst in de openbare ruimte is kwetsbaar. Onvoorziene incidenten zorgen voor een onregelmatig patroon in uitgaven aan onderhoud, vervanging en reparatie. Als de uitgaven de raming overschrijden, wordt het saldo ten laste gebracht van de reserve. Anderzijds vindt een storting plaats wanneer de uitgaven lager zijn dan het jaarbudget.

Reserve Bijdrage onderhoud Aeolusmolen
De reserve is bedoeld om de komende jaren een bijdrage te kunnen leveren aan het onderhoud van de Aeolusmolen. 

Reserve Verhuizing Bibliotheek
Deze reserve is ingesteld ten behoeve van de bijdrage aan Stadsherstel Maassteden BV in het kader van de verhuizing van bibliotheek De Plataan naar de Grote Kerk.